Skip to main content

De proliferatie van technologieën en de enorme beschikbaarheid van informatie hebben de manier veranderd waarop diensten en goederen worden gecreëerd en geleverd.

Deze veranderingen maken het mogelijk om de productkwaliteit in elke fase van het proces te beheren, waarbij systemen die kwaliteitsborging beschouwen als iets wat aan het einde van de productiecyclus moet worden uitgevoerd, geleidelijk worden geëlimineerd. 

In de productiesector, en met name bij softwareontwikkeling, stappen hybride en externe QE-teams over van kwaliteitsborging (QA) naar kwaliteitsengineering (QE). Maar wat is het verschil tussen deze twee concepten en wat drijft QE-trends?

Want more from The CTO Club?

Create a free account to finish this piece and join a community of CTOs and engineering leaders sharing real-world frameworks, tools, and insights for designing, deploying, and scaling AI-driven technology.

Name*
This field is hidden when viewing the form
This field is hidden when viewing the form
This field is hidden when viewing the form
This field is hidden when viewing the form
By submitting you agree to receive occasional emails and acknowledge our Privacy Policy. You can unsubscribe at anytime.

In dit artikel bespreek ik methodologieën, tools en certificeringen voor kwaliteitsengineering voor mensen die een carrière op dit gebied overwegen. 

Wat is kwaliteitsengineering?

Foto van fabrieksmedewerkers die een apparaat inspecteren
Bij kwaliteitsengineering is iedereen die betrokken is bij de productontwikkeling verantwoordelijk voor de algehele kwaliteit van het product.

Kwaliteitsengineering is een relatief nieuwe methode om kwaliteitsproducten te waarborgen door in elke fase van de productontwikkeling strenge kwaliteitscontroles toe te passen. Dit model gaat ervan uit dat iedereen die betrokken is bij de ontwikkeling van het product verantwoordelijk is voor de kwaliteit van het product in de fase waarin die persoon betrokken is.

Als dit perspectief in alle fasen van de productontwikkeling wordt toegepast, is de aanname dat het totale product van hoge kwaliteit zal zijn, omdat problemen in realtime kunnen worden aangepakt.

Onder het QE-model eindigt het kwaliteitsonderhoud niet wanneer het product is voltooid. Het gaat door in de cyclus en gebruikt alle informatie die in elke fase van het ontwikkelingsproces is verkregen om de volgende ronde te verbeteren.   

Kwaliteitsengineering richt zich op de kwaliteit van het product en benadrukt ook het analyseren van de processen die betrokken zijn bij de productontwikkeling om verspilling te verminderen.

Verspilling wordt verminderd door de kosten die voortvloeien uit defecten te minimaliseren. Het idee is dat het duur is om te wachten tot defecten als laatste worden geïdentificeerd, vlak voordat het product wordt uitgebracht.    

QE in softwareontwikkeling 

Foto van een programmaontwerper die met mock-ups voor softwareontwikkeling werkt
Bij softwareontwikkeling wordt testgestuurde ontwikkeling vaak gebruikt als onderdeel van het kwaliteitsengineeringsproces.

Bij softwareontwikkeling is QE nauw verbonden met de methodologie van testgestuurde ontwikkeling (TDD).

De kern van TDD is de aanname dat ontwikkelaars, voordat ze applicatiecode beginnen te schrijven, de test schrijven waaraan de code moet voldoen. Vervolgens voeren ze de test uit, die zal mislukken omdat de applicatiecode nog niet is geschreven. Nadat de code is geschreven, wordt de test opnieuw uitgevoerd om te zien of de code aan de test voldoet. 

QE is in de context van softwareontwikkeling ook verbonden met DevOps en wendbare processen. DevOps brengt softwareontwikkeling en IT-beheer samen, verwijdert “silo's” (een situatie waarin afdelingen geen informatie en doelstellingen delen) en zorgt ervoor dat ontwikkel- en beveiligingsteams soepel samenwerken. Beveiliging wordt in elke fase van het ontwikkelingsproces geïntegreerd.

Wendbare processen duiden op het vermogen om snel en eenvoudig te handelen door problemen aan te pakken zodra ze zich in het ontwikkelingsproces voordoen.

QE voor softwareontwikkeling heeft verschillende doelen: 

  • Problemen identificeren zodra ze zich voordoen en ze oplossen door corrigerende maatregelen.
  • Toezicht op en controle van processen. 
  • De meetgegevens en standaarden vaststellen.
  • Gegevens verzamelen en analyseren. 
  • Geschikte tests ontwikkelen.
  • Oplossingen brainstormen. 
  • Opvolgen om ervoor te zorgen dat problemen worden opgelost.

Get regular tech leadership wisdom for delivering better software and systems.

Name*
This field is hidden when viewing the form
This field is hidden when viewing the form
This field is hidden when viewing the form

Het verschil tussen kwaliteitsengineering en kwaliteitsborging

In het traditionele model voor kwaliteitsborging komt een team van professionals op het gebied van kwaliteitsborging in actie nadat het product is voltooid, om eventuele fouten in het product op te sporen voordat het bij de gebruikers terechtkomt.

Deze methode staat algemeen bekend als kwaliteitsborging. Als er defecten in het product zijn, wordt het product teruggestuurd naar het team dat verantwoordelijk is voor het betreffende onderdeel.

Een analyse van het model voor kwaliteitsborging laat zien dat de methode verschillende inefficiënties kent. Zo kunnen deze teams voor kwaliteitsborging soms fouten identificeren die vereisen dat het product opnieuw wordt ontworpen. Hiervoor zijn meer tijd en middelen nodig. Dit kan ook leiden tot vertragingen bij het beschikbaar stellen van het product aan de eindgebruiker.

Om de uitdagingen die inherent zijn aan QA op te lossen, is QE de nieuwe methode die is geïntroduceerd. Het idee is dat als de ontwikkelingsteams weten aan welke vereisten het eindproduct moet voldoen, ze het product tijdens de ontwikkeling bewust kunnen testen, zodat er aan het einde geen onaangename verrassingen zijn.

Hoewel QE en QA hetzelfde doel hebben, namelijk het waarborgen van kwaliteitsproducten, zijn er enkele verschillen tussen beide: 

  • QA streeft ernaar de kwaliteit van het voltooide product te handhaven, terwijl QE het systeem implementeert waaraan het product in verschillende fasen moet voldoen.
  • QE vereist dat alle teams die betrokken zijn bij de ontwikkeling van het product aandacht besteden aan kwaliteit, terwijl QA dit doorgaans overlaat aan een team voor kwaliteitsborging dat in actie komt wanneer het product voltooid is.
  • QE beschouwt kwaliteit als zowel een inspanning van boven naar beneden als van onder naar boven, terwijl QA kwaliteit als een inspanning van boven naar beneden beschouwt.
  • QE richt zich op het hebben van de juiste testhulpmiddelen voor elke ontwikkelingsfase, terwijl QA een aanpak hanteert waarbij één oplossing voor alles wordt gebruikt.
  • QE streeft ernaar zaken flexibel en wendbaar te houden, terwijl QA naar het grotere geheel kijkt.

De overstap van QA naar QE kan worden omschreven als een culturele verschuiving binnen de ontwikkelingsteams, maar welke trends stimuleren deze verschuiving? 

Het multinationale professionele dienstenbedrijf Accenture Plc. geeft in een rapport met de titel Kwaliteitsengineering in het nieuwe een beeld van de trends die de verschuiving van QA naar QE stimuleren. Volgens Accenture zijn “traditionele benaderingen van softwaretesten aanzienlijk verstoord door de opkomst van DevOps en intelligente automatisering, evenals door de verspreiding van digitale toepassingen.”  

Het Accenture-rapport merkt verder op dat “testen zich heeft ontwikkeld tot kwaliteitsengineering, dat vanaf het begin onderdeel is van de eerste applicatieplanning en een continue feedbacklus instelt om het onbekende te voorspellen en erop te handelen.” De rapporten suggereren dat de tijd is aangebroken om het grootste deel van wat we weten af te leren.  

Volgens Nitin Mehra, directeur engineering bij de Amerikaanse vacaturesite Indeed, hebben de introductie van concepten zoals agile ontwikkeling “het model [kwaliteitsborging] volledig omgedraaid wat betreft de tijdlijnen voor softwareontwikkeling en de oplevering ervan.” Mehra merkt op dat dit “teams heeft gedwongen zich aan te passen aan een proces dat kleinere, meervoudige releases stimuleerde in plaats van langere, minder frequente releases,” wat een aanzienlijke invloed heeft gehad op de manier waarop testen wordt uitgevoerd.

Op basis van bovenstaande opvattingen wordt duidelijk dat de introductie van technologieën zoals kunstmatige intelligentie (de simulatie van menselijke intelligentie in machines) en automatisering (systemen die met minimale menselijke tussenkomst werken) de verschuiving van QA naar QE stimuleren. Kunstmatige intelligentie (AI) en automatisering maken het mogelijk historische informatie te verzamelen die teams kan helpen problemen sneller of voordat ze zich voordoen te identificeren en ze te corrigeren.

Methodologieën en hulpmiddelen voor kwaliteitsengineering 

Zoals bij elk nieuw systeem het geval is, kan de implementatie van QE een ontmoedigende taak zijn die tijd, middelen en toewijding vereist; daarom is het van cruciaal belang om het juiste hulpmiddel voor een specifieke taak te hebben. We hebben enkele standaardmethodologieën en QE-hulpmiddelen geïdentificeerd die ontwikkelingsteams kunnen helpen bij het implementeren van QE:

Kwaliteitsbeheersysteem (QMS)

Foto van een set archiefmappen waarvan één map het label Kwaliteitsnormen ISO 9001 draagt
ISO 9000 is een van de populairste normen voor kwaliteitsmanagement.

Of u nu naar QE of QA kijkt, de kwaliteit van het product vormt een essentieel onderdeel van de vergelijking. Daarom is een van de belangrijkste hulpmiddelen die in de uitrusting hoort van elke organisatie die kwaliteit wil beheren een kwaliteitsbeheersysteem (QMS). Het QMS zorgt ervoor dat u de documentatie en processen voor het bereiken van kwaliteit hebt geformaliseerd. Het geeft ook uw kwaliteitsdoelstellingen aan en wie verantwoordelijk is voor het behalen ervan. 

Een van de populairste normen die worden gebruikt bij kwaliteitsbeheer is de ISO 9000-familie. ISO 9001 wordt bijvoorbeeld door de Internationale Organisatie voor Normalisatie (ISO) beschreven als een norm die “de criteria voor een kwaliteitsmanagementsysteem uiteenzet en de enige norm in de familie is die kan worden gecertificeerd.” De organisatie zegt dat deze certificering kan worden gebruikt door organisaties van elke omvang en in elke sector. 

Geavanceerde productkwaliteitsplanning 

Geavanceerde productkwaliteitsplanning (APQP) is een hulpmiddel dat de communicatie tussen supplychainmanagement en klanten verbetert om wijzigingen in bestaande producten en processen te faciliteren en te beheren. Via deze communicatie verzamelen ontwikkelaars informatie over de eisen van klanten en over de manier waarop de producten aan deze eisen kunnen voldoen.  

Wat QE betreft kan APQP ontwikkelaars helpen inzicht te krijgen in de onderdelen van hun producten die goed werken en in de onderdelen die moeten worden gewijzigd of verbeterd. Het kan ook worden gebruikt om kosten te besparen door onderdelen te verwijderen waarin gebruikers niet geïnteresseerd zijn. 

Statistische procesbeheersing

Statistische procesbeheersing (SPC) biedt ontwikkelingsteams een in de sector gestandaardiseerde methode om de kwaliteit tijdens het ontwikkelings- of productieproces te beheersen en te meten. De methode maakt gebruik van kwaliteitsgegevens die worden verkregen uit het proces van productmeting.

SPC bepaalt de zogenoemde beheersingsgrenzen en specificatiegrenzen. Wanneer het proces volgens het ontwerp verloopt, blijven de gegevens binnen de beheersingsgrenzen, terwijl gegevens die binnen de specificatiegrenzen vallen aantonen dat aan de behoeften van de klant wordt voldaan. Wanneer de gegevens buiten deze grenzen vallen, moet er iets worden hersteld.

Hulpmiddelen voor probleemoplossing

Voor teams die het QE-model volgen, spelen kwaliteitsinstrumenten een fundamentele rol bij het oplossen van problemen die in elke ontwikkelingsfase worden vastgesteld. Kaoru Ishikawa, de inmiddels overleden Japanse organisatietheoreticus en hoogleraar aan de faculteit Ingenieurswetenschappen van de Universiteit van Tokio, introduceerde de klassieke zeven kwaliteitsinstrumenten in zijn in 1991 gepubliceerde boek Handleiding voor kwaliteitscontrole. Tegenwoordig volgen veel van de geavanceerde QE-software die beschikbaar is nog steeds het basismodel van Ishikawa.

Oorzaak-gevolgdiagram: Probeert de factoren te identificeren die verantwoordelijk zijn voor een bepaald resultaat. Elke reden voor onvolkomenheid wordt beschouwd als een bron van variatie. Oorzaken worden gecategoriseerd om deze bronnen van variatie te identificeren en te classificeren.

Controleformulier: Dit is een document waarin gegevens in realtime worden opgeslagen, meestal op de plaats waar de gegevens worden verzameld.  

Beheersingskaart: Werkt voornamelijk met de kaart voor statistische procesbeheersing, die ook wel de Shewhart-kaart wordt genoemd. Deze bewaakt processen doorgaans om ervoor te zorgen dat ze onder controle zijn en dat er geen wijzigingen nodig zijn. De verzamelde gegevens kunnen ook worden gebruikt om te voorspellen hoe het proces in de toekomst zal presteren.

Histogram: Helpt gegevens in een reeks intervallen te plaatsen om de gegevens te categoriseren, waardoor een algemeen beeld ontstaat van de verdeling van de gegevens. Bij probleemoplossing kan dit helpen bij het bepalen van gebieden die meer aandacht nodig hebben. 

Pareto-diagram: Bevat zowel een lijngrafiek als balken. Het wordt voornamelijk gebruikt om de belangrijkste factoren uit een bepaalde reeks te identificeren. Het wordt meestal gebruikt voor kwaliteitscontrole om de belangrijkste oorzaken van defecten, klachten of aanbevelingen van klanten, of andere dergelijke factoren aan te geven. 

Spreidingsdiagram: Dit wordt gebruikt om twee variabelen te vergelijken. Het toont doorgaans hoe variabelen met elkaar verbonden zijn en hoe ze elkaar kunnen beïnvloeden.   

Gestratificeerde steekproef: Een steekproefmethode die kan worden gebruikt om verschillende segmenten van een populatie in groepen onder te brengen voordat ze worden onderzocht. Bij probleemoplossing kan dit ervoor zorgen dat alle componenten die verband houden met het probleem volledig in aanmerking worden genomen.  

Certificeringen voor kwaliteitsengineering

Als QE klinkt als een carrière die u wellicht leuk zult vinden, moet u een paar dingen weten over QE-certificeringen. Volgens Study.com, een website die informatie biedt over onderwijsprogramma's, “Een gecertificeerde kwaliteitsingenieur staat ter beschikking van ervaren ingenieurs die hun carrière verder willen ontwikkelen.” De website voegt daaraan toe: “Naast ervaring moet de persoon die certificering aanvraagt ook een uitstekend begrip hebben van kwaliteitssystemen en wiskunde, evenals de motivatie om de fijnere details van kwaliteitsengineering te leren.” 

Certificering als kwaliteitsingenieur wordt toegekend op basis van opleidingskwalificaties en werkervaring. De Kennisbasis voor gecertificeerde kwaliteitsingenieurs is verantwoordelijk voor het bepalen van de specifieke expertisegebieden die u moet aantonen voordat u gecertificeerd kunt worden. De American Society for Quality (ASQ) organiseert de examens voor certificering als kwaliteitsingenieur twee keer per jaar.  

Word lid voor meer inzichten

Vergroot uw SaaS-groei en leiderschapsvaardigheden. Abonneer u op onze nieuwsbrief voor de nieuwste inzichten voor CTO's en aspirant-technologieleiders. We helpen u slimmer op te schalen en sterker leiding te geven met handleidingen, hulpmiddelen en strategieën van toonaangevende experts!